Vorige week besliste de provincie Vlaams-Brabant om de activiteiten in Provinciaal Plattelandscentrum Peerenbosch in de Molenstraat in Pamel-Roosdaal niet langer verder te zetten. Gisteren schreven we in deel 1 wat de beweegredenen zijn van de provincie om Peerenbosch af te stoten. Nochtans is er de voorbije jaren voor honderdduizenden euro’s geïnvesteerd. Wat was het meerjarenbeleid voor dit centrum? Werd er voldoende rekening gehouden met de toekomst?
In de zomer van 2016 verliet de afdeling tuinbouw van COOVI de site van het Provinciaal Proefcentrum voor Kleinfruit in Pamel. Een jaar eerder hadden ook de Franstaligen van de Brusselse tuinbouwschool de poort in Pamel achter zich dicht getrokken. “Te weinig leerlingen om nog naar Pamel te komen”, klonk het bij de twee schooldirecties. Beide Brusselse schoolgemeenschappen zaten al decennia lang in Pamel. Hun aanwezigheid dateerde uit de tijd van de unitaire provincie Brabant. De provincies Vlaams- en Waals-Brabant bestaan sinds 1995.
In de periode dat de Nederlandstalige leerlingen en leraars wegtrokken uit Pamel zocht Pro Natura, maatwerkbedrijf met focus op natuur en gevestigd in Halle, een nieuw onderdak. Zij vonden eind 2016 een plek in Pamel, in de gebouwen die door de twee tuinbouwscholen werden gebruikt. Nog voor het vertrek van de onderwijsinstellingen was men in het provinciehuis in Leuven al aan het nadenken over de toekomst van de site in de Molenstraat. Onder leiding van de bevoegde CD&V-gedeputeerde Monique Swinnen werd gebrainstormd. Het proefcentrum voor biologische teelt van kleinfruit, met aardbeien als bekendste teelt, bleef een belangrijke poot in de verdere werking van de site. Omdat er op de bovenverdieping in het hoofdgebouw bergplaatsen en vestiaires leeg stonden, besloot Swinnen in 2017 om van de site een plattelandscentrum te maken: meer kansen voor de regio in de Molenstraat. Want platteland is meer dan landbouw. Meer platteland betekent natuur, streekproducten, recreatie, toerisme, wandelen, fietsen en kleinere sectoren binnen de landbouw zoals imkerij. Daarom werd ook gekozen voor de naam Provinciaal Plattelandscentrum Peerenbosch. Peerenbosch is de naam van het bos langs de landweg tussen de Molenstraat, de Ten Zuivenestraat en de Poelkbeekstraat.
Er werden kosten noch moeite gespaard: ramen en isolatie plaatsen, bureaus en vergaderzalen inrichten. Het platte dak was ideaal om zonnepanelen te installeren. Verwarmen zou in de toekomst met biomassaverbranding gebeuren. Het doel was om het snoeihout van Pro Natura, nu Kiemkracht, en hout dat werd gehaald op spoorwegbermen te hakselen, te drogen in een nieuwe loods en te gebruiken in de nieuwe verwarming. Helaas is die loods er nooit gekomen en nu worden er houtsnippers aangekocht.
Foto hieronder: de nog vrij nieuwe serres op de recent aangekochte gronden achter de woningen in de Molenstraat en de Gasthuisstraat. Lees verder onder de foto.
Dit alles had een kostenplaatje van meerdere honderdduizenden euro’s. Het eigen personeel van Peerenbosch en enkele kleinere partners, waaronder Pajottenland+, kregen onderdak in de nieuwe bureaus. Is er tijdens de planning en de uitvoering van de werken voldoende nagedacht of er genoeg gegadigden waren om delen van de bureauruimtes te huren? Wie zouden de gebruikers worden van de ongeveer vijftig plaatsen? Qua inrichting werd gekozen voor landschapsbureaus. De meeste privébedrijven waren intussen al meer dan tien jaar afgestapt van dit soort bureaulandschap, wegens onvoldoende productiviteit. De provincie vond weinig geïnteresseerden om de plekjes in te vullen. En toen kwam in 2020 corona en thuiswerken. Wat de kansen tot verhuur uiteraard niet bevorderde. De gemeente Roosdaal huurde een tijdje een bureauruimte voor een tiental personeelsleden. En sedert april 2024 heeft Zonnelied een aantal administratieve krachten naar de bureaus op site Peerenbosch verhuisd.
In de net afgelopen beleidsperiode 2019-2024 werden ook nog nieuwe gronden voor proefteelten aangekocht, gelegen achter woningen in de Molenstraat en de Gasthuisstraat. Er staan momenteel nog vrij nieuwe teelttunnels op die percelen.
Over het beheer van Peerenbosch, zowel door Dienst Landbouw Vlaams-Brabant als door de gedeputeerden van landbouw Monique Swinnen en de laatste jaren Tom Dehaene, hoorden we de voorbije jaren en de voorbije dagen een aantal vragen.
- Als het Plattelandscentrum in Pamel niet erkend was door de Vlaamse Overheid, waarom werd dit niet meegenomen in de overwegingen en in de termijnplanning en het lange termijnbeheer alvorens al die kosten te maken?
- Werden er voldoende inspanningen geleverd om een erkenning te bekomen voor de proefteelten van biofruit? Want momenteel verdwijnt die zo goed als volledig uit Vlaanderen. (zie deel 1 van deze minireeks met info door de aardbeitelers)
- Al jaren spreekt het Pajottenland over ‘gebrek aan interesse voor deze regio’ door de provincie, en dan zeker bij een aantal diensten. Omdat er gewoon weinig mensen uit Pajottenland en Zennevallei op de provinciale diensten in Leuven werken. Speelt ook dit mee?
- Is het de bedoeling om de proeven die in Praktijkpunt Herent, het extern verzelfstandigd agentschap van de provincie Vlaams-Brabant, extra kansen te geven? En bijkomende proeven daar te laten uitvoeren? Dat Praktijkpunt ligt op een boogscheut van Leuven.
Op onderstaande foto zie je de ramen die enkele jaren geleden werden geplaatst op de eerste verdieping. Ook aan de achterzijde en de zijkant links zijn ramen geplaatst. Zo weden er bureaus en vergaderzalen gecreëerd.
