Afgelopen zondag stond de historische tramstelplaats van Schepdaal volledig in het teken van Open Monumentendag ‘in stijl’. Het Trammuseum zette zijn unieke architecturale erfgoed uit 1888 in de kijker en verwelkomde 436 bezoekers met een gevarieerd programma dat steen, staal én nostalgie combineerde.
Architectuur in beeld
De stelplaats van Schepdaal, volledig bewaard sinds haar oprichting, vormde het perfecte decor voor de tijdelijke expo “Verhalen en beelden uit steen en staal”. In samenwerking met Fotoclub Westrand Dilbeek werd de rijke geschiedenis van de stelplaats en ander Dilbeeks erfgoed door de lens van lokale fotografen vastgelegd.
Gids Louis Van Gucht nam bezoekers mee door de loodsen en nevengebouwen, waarbij hij tal van architectonische details onthulde. Later op de dag trok de lezing van architect Herman De Laet veel volk: “De stelplaatsen van de Buurtspoorwegen getuigen van industriële architectuur in de Belle Epoque periode” bood een verrassende kijk op de rol van deze gebouwen in een tijd van snelle modernisering.
Belle Epoque herleeft
Een bijzonder hoogtepunt was de fotosessie in Belle Epoque-stijl, georganiseerd in de houten zomertram A8947 uit 1916. De fotografen van Fotoclub Westrand zorgden voor een nostalgische shoot, compleet met bolhoeden, gevederde hoedjes, kanten parasols en sierlijke waaiers. Het bleek een schot in de roos: maar liefst 32 gezinnen namen er aan deel.
Ook de jongste bezoekers kwamen aan hun trekken. Dankzij de interactieve gidsen Herman en Mia – gebaseerd op de echte Herman en Mia De Bruyn, die in de jaren ’60 opgroeiden op de tramstelplaats – konden kinderen spelenderwijs opdrachten uitvoeren en zich helemaal inleven in de tijdsgeest. De aanwezigheid van de echte Herman en Mia zorgde voor extra glans: hun ogen straalden bij het zien van zoveel belangstelling voor hun vroegere thuis.
Op ontdekking in het erfgoed
Hoewel gids en architect Herman Cornelis die dag zelf niet aanwezig kon zijn, werd zijn kennis niet gemist. Zijn uitgebreide architecturale inzichten over de stelplaats en haar gebouwen werden vereeuwigd op de tekstborden die verspreid stonden over de site. Zo konden bezoekers tijdens hun individuele ontdekkingstocht toch proeven van zijn expertise en de rijke geschiedenis achter elk gebouw beter begrijpen.
Het stationsgebouw, het lampenhuisje, de smidse, het hout- en zandmagazijn, de watertoren, het goederenmagazijn en de drie imposante loodsen toonden de veelzijdigheid van een stelplaats die ooit het kloppend hart van de buurtspoorwegen was.
Een geslaagde samenwerking
De organisatie van dit geslaagde Open Monumentendagprogramma was mogelijk dankzij de steun van de gemeente Dilbeek en de Erfgoedcel Zender. Hun inzet en de toegekende subsidies maakten het mogelijk om erfgoed niet enkel te bewaren, maar ook op een creatieve manier tot leven te wekken voor jong en oud.
Met deze editie bewees het Trammuseum Schepdaal opnieuw dat industrieel erfgoed springlevend is – en dat geschiedenis het mooiste verhaal vertelt, wanneer je er middenin mag stappen of zelfs een ritje kan maken met de motorwagen AR 193, die dit jaar 90 kaarsjes mocht uitblazen.
Tekst: Siegrid Vereertbrugghen